new year 2018 video | Hoopvol Afrika

Gelukkig Nieuwjaar uit India

Gelukkig Nieuwjaar uit India

Gelukkig Nieuwjaar? Dat moet een foutje zijn, het is nog maar november. Dat dachten wij als India filmteam ook, maar toch werd onze planning ruw onderbroken door Diwali, het Lichtjesfeest.  Een week lang vuurwerk, lekkernijen en een kleurrijke zee van lichtjes overal in de stad. En zeeën van bloemen, om de goden gunstig te stellen voor het nieuwe jaar.

De geplande (film) activeiten moesten een week vooruit worden geschoven. Een casting sessie (om de juiste acteurs te vinden voor de diverse rollen) lukte nog wel, voordat het feest begon. Tijdens deze intensieve feestweek wordt er vrijwel niet gewerkt en zijn veel winkeltjes nauwelijks tot niet open. Iedereen, oud of jong, arm of rijk, doet het wat rustiger aan.

We besluiten als groep om de laatste week van het programma naar voren te halen en duiken het klaslokaal (weer) in. Per e-mail was me al gevraagd of ik les wilde geven in Documentaire fotografie. Op de valreep voeg ik nog een bekende Indiase en Afrikaanse fotograaf aan mijn lesmateriaal toe en hoppakee. Klaargestoomd voor de vier internationale studenten.

Tijdens de schaarse vrije tijd probeer ik er met mijn camera op uit te gaan. Iedereen lijkt met open houding mijn camera te benaderen. Ook de ‘religieuze handelingen’  zijn voor een groot deel vrij vast te leggen. ‘Dat had ik nooit kunnen doen in Senegal’ , gaat er regelmatig door me heen. Ik voel me soms een beetje een indringer en neem me nogmaals voor om alles met discretie vast te leggen.

Sterrenstatus
Onopvallend over straat is er echter niet bij. Helemaal niet wanneer onze Afrikaanse collega ons vergezeld. Hij lijkt wel een ‘sterren status’  in India aangemeten te krijgen. Het is niet bij te houden hoe vaak iemand stopt om te vragen of ze een selfie met hem kunnen maken. Het hindert ook ons werk en mede om die reden zeggen we zoveel mogelijk nee.

Vrijwel iedereen die ik tegenkom is open en hartelijk richting buitenlanders. Regelmatig vraagt iemand nieuwsgierig uit welk land ik kom. Hun open houding past wel binnen ‘het Hindu geloof’. Alle religies hebben goede aspecten in zich en je weet nooit waar een en ander goed voor is.

Ik merk het wanneer ik onverwachts bij de onderbuurvrouw op de bank kom te zitten. Rondkijkend in haar kamer zie ik een zonnegod op het balkon, die zij elke ochtend aanbidt. Ook de vele amuletten die boven de deurpost hangen of liggen moeten voorspoed brengen.

We praten over God als Maker van alle dingen, maar ik merk al snel dat we langs elkaar heen praten. In stilte bid ik God om wijsheid en inzicht voor deze gastvrije buurvrouw en de andere mensen in het flatgebouw. Sowieso loop ik biddend over straat, bij het zien van de vele (kleine) tempels en amuletten die ik op elke hoek van de straat tegenkom.

Eenmaal terug in Nederland, dwalen mijn gedachten nog regelmatig af naar India. Een whatsapp berichtje uit India brengt me weer direct terug: “Afgelopen vrijdag is de korte film getoond en het was bijzonder goed. We missen je enorm. Het zou geweldig geweest zijn, als je nu bij ons had kunnen zijn.” Ik glimlach bij Susan’s boodschap in gebroken Engels en denk terug aan de mooie weken die ik bij haar in huis heb doorgebracht. Elke ochtend vroeg zat ze klaar met verse thee. Of kwam rennend in haar nachtpon de deur open doen, wanneer we laat terugkwamen van een film shoot.

Met dankbaarheid kijk ik terug op een bijzondere, tweede reis naar India. De toewijding en het doorzettingsvermogen van onze gastheren en vrouwen zullen me nog lang bij blijven. Ook had ik zelf niet gedacht voor de klas te staan, te filmen én te fotograferen. Met de juiste groep en God zijn alle dingen mogelijk.

*
Diwali, een van de belangrijkste feesten in het hindoeïsme, kent haar oorsprong in India. Het staat ook bekend als Lichtjesfeest, symbolisch bedoeld als “de overwinning van het goede over het kwade, overwinning van het licht over de duisternis”. Tijdens het feest worden dan ook door het huis en op de erven lichtjes aangestoken

Het vieren van dit feest gaat gepaard met het nuttigen van zoetig eten. In India steekt men daarnaast ook vuurwerk af. Diwali is een vrolijk feest en wordt vaak gevierd in gezinsverband. Diwali wordt gevierd om het licht te verwelkomen in het leven. Bron: wikipedia

Altijd al eens willen weten hoe het er op een filmset aan toegaat? Bekijk dan deze BTS video, waarin we je meenemen achter de schermen van de Indiase set.

Bus vol blanken

Bus vol blanken

Mijn collega videograaf draait het raampje open, steekt zijn hoofd naar buiten en roept ‘Toubab’ naar de blanken die we voorbij rijden. Voldaan gaat hij weer recht zitten en kijkt glimlachend achterom. Afrikanen noemen blanken ‘Toubabs’ en om die reden is het dan ook vermakelijk wanneer de ene blanke dit naar de andere roept. Stoom afblazen zullen we maar zeggen 🙂

Vanuit allerlei landen in ML zijn we als groep bij elkaar. Allen met eenzelfde doel: viering van het 100-jarig bestaan van de CAMA-kerk in Guinee. We vormen een mooi stel. De President (voorzitter) van de CAMA in de VS – dr John Stumbo, het hoofd Afrika van het Wereld Alliantie Netwerk (AWF)  dr Jura – woonachtig in Brazilië, zendingswerkers en vier videografen. Gebrek aan gespreksstof is er vanaf het eerste moment niet, al is de reis over Afrikaanse wegen verre van geriefelijk.

Bus buzz
Een blokkering van de smalle, kronkelige wegen vormt een extra uitdaging. Dit keer ligt er een container vrachtwagen op z’n kant midden in de bocht, met een kronkel ongeduldige auto’s als gevolg. Onze chauffeur kruipt tussen twee vrachtwagens die een steile, maar niet gemakkelijke alternatieve route kiezen. Zo nu en dan knijp ik een oogje dicht.

Tussen alle bedrijven door leer ik heel wat bij over de vroege geschiedenis van zowel missie als collega’s. Eén verhaal springt er uit, omdat zendingswerkers als enige expats mochten blijven in het onafhankelijke Guinee vanwege de goede, persoonlijke relaties die men toen had met de toenmalige President Touré. Na de afscheiding van Frankrijk wilde Touré het land van alle Franse invloeden zuiveren. Hij vertelde hen persoonlijk wie er wel en niet in het land mochten blijven.

Belang van relaties
Het valt me tijdens de reis op hoe behulpzaam en nederig beide ‘Voorzitters’ zijn. Gedurende de week worden er door hen etensborden verzamelt, afgewassen, dames uit de auto geholpen etc. Het doet me denken aan het ‘dienend leiderschap’ dat Jezus voorleeft. En dan de vele vieringen: de lucht is verzadigt van vreugde en dankbaarheid. Zelfs wanneer één van de vieringen maar liefst 2 uur later dan gepland begint.

Vlag erop los

De eerste viering vond plaats in Baro, precies honderd jaar nadat het eerste missiestation in dat kleine dorp werd gevestigd. Voorganger Celestin Koffi predikte in deze samenkomst, die werd gehouden in een open veld met honderden aanwezigen. Dit is het dorp waar de eerste CAMA zendelingen de “man van de vrede” vonden na vele dorpen in de regio te hebben bezocht. Het hoogtepunt in Baro was de getuigenis van veel oudere vrouwen die afstudeerden van de school die in 1946 door CAMA was opgericht om onderwijs te bieden dat speciaal was bedoeld voor jonge meisjes.

Tweede viering trekt ruim 1.000 man
Vervolgens vond de tweede viering plaats in de nabijgelegen stad Kankan. Meer dan duizend mensen verzamelden zich in het Jeugdcentrum om te luisteren naar Gods woord, te zingen en om te dansen in vreugde en aanbidding. Wanneer de zaal echt vol leek te zijn, konden er toch altijd weer meer stoelen bij.

Voetjes vd vloer
Slotceremonie: dansend een stukje taart halen
Ten slotte vond in de hoofdstad Conakry de grote slotceremonie plaats. Dr. Jura predikte in deze laatste ceremonie. Het dak gaat er pas echt af na het officiële programma. Honderden vreugdevolle broeders en zusters zongen uren en dansten hun vreugde en dankbaarheid uit aan de Heer. Voor deze gelegenheid was er ook een grote taart gemaakt en kwam men dansend langs om een stukje te bemachtigen.

Dr. John Stumbo en de voorzitters van de CAMA kerken in West- en Centraal-Afrika waren aanwezig voor deze viering. Dr. Stumbo vertelde over de visie die A.B. Simpson (oprichter van CAMA) in 1882 had om de regio langs de rivier de Niger te bereiken. Simpsons droom kwam tot bloei in het jaar dat hij stierf. Vanaf dat kleine begin zijn veel zendingswerkers gevolgd en werd er in 1962 een autonome nationale kerk opgericht (John Stumbo-videoblog over CAMA in Guinee).

Van 0 naar 35.000 kerkleden
De CAMA kerk in Guinee, waar ook meerdere CAMA zendelingswerkers actief zijn, heeft nu (honderd jaar later) meer dan 35.000 leden die in meer dan 600 kerken dienen. De nationale CAMA kerk leidt ook twee theologische scholen en is begonnen met verdere cross-culturele missionaire activiteiten.

Verslaglegging vieringen door: Jura Yanagihara

Het was bijzonder om overal waar we kwamen dankbaarheid en vreugde te proeven over de vele jaren missie werk. De feestelijkheden waren mede om die reden een genot om op beeld vast te leggen. En gedanst moest er natuurlijk ook worden, camera in de hand of niet :).

Wonderschoon Tanzania

Wonderschoon Tanzania

Tien dagen hadden we het voorrecht om door Tanzania rond te trekken. Wauw, wat een prachtig land, rijk met bomen en bijzondere, grote dieren. Genoten hebben we van het spotten van de Big 5 en het vrij kamperen in de natuur. Al moest ik wel even slikken toen ik hoorde dat er geen hekken stonden om het kamp waar we sliepen. In mijn fantasie zag ik al een hyena om onze tent heen circuleren, op zoek naar een gemakkelijk hapje. Anco maar voorin de tent, dacht ik voor ik in slaap viel 🙂

Terwijl we in ‘gehuurde 4×4 + gids’ langs de dorpen rijden, dwalen mijn gedachten af naar de film tijd in Sierra Leone. Qua landschap hebben de beide landen wel wat van elkaar weg, maar waar Tanzania lijkt te floreren op toerisme, slaagt Sierra Leone er niet in bezoekers in grote getalen aan te trekken. Ebola, modder stromen en de nasleep nog van de oorlog hebben diepe sporen achter gelaten. Terwijl de stranden met palmbomen zo als reclame decor kunnen dienen.

Hoe zal het dorp waar we filmden zich voorbereiden op de feestdagen? Zullen er zichtbare aanwijzingen zijn dat Kerst net geweest is? Opgetuigde kerstbomen of opblaasbare plastic Kerstfiguren zullen de veranda’s niet versieren. Een lach ontsnapt me, terwijl ik bedenk dat genoemde attributen wel een heel surreal plaatje zou opleveren. Toch hoop ik van harte dat we als groep een blijvende impact hebben mogen achterlaten over de diepere betekenis van Kerst: Jezus die als Koningskind naar de aarde kwam om de mensheid te redden.

Gelukkig bezoekt pastor Abdul nog altijd trouw het dorp en heb ik er alle vertrouwen in dat hij tijdens deze speciale dagen een kerk vol mensen trekt om de boodschap van Hoop te laten klinken. Tijdens onze filmweken mocht hij ook een aantal mensen dopen in een ver afgelegen dorp. Een plek waar, naar eigen zeggen, bijzonder grote honger is naar het Levende Woord. God met ons. De radicale zin van het leven.

Met groeiende anticipatie wacht ons film team – en het dorp – op de eindversie van de film die in 2019 uitkomt. Voor nu alvast een voorproefje met de officiële trailer die onlangs uitkwam: